|
|
Korupcja to przede wszystkim łapownictwo. Kodeks karny rozróżnia
sprzedajność (łapownictwo bierne, art. 239, 240 kk) i przekupstwo
(łapownictwo czynne, art. 241 kk).
Na podstawie kryterium kryminologicznego można wyróżnić trzy
zasadnicze kategorie łapownictwa: gospodarcze, administracyjne i
polityczne. Najczęściej spotykanym typem łapownictwa gospodarczego
jest korupcja związana z zagarnięciem mienia społecznego. Ujawnienie
przypadków tego typu łapownictwa następuje najczęściej przy okazji
wykrycia afer gospodarczych. Szanse na wykrycie tego typu przestępstw
są minimalne, ze względu na ścisłe powiązania personalne biorących i
dających. Metody działania mogą być różnorodne, np: pracownicy
jednostek współpracy gospodarczej z zagranicą, pobierając łapówki
wydają nienależne koncesje i zezwolenia exportowo-importowe lub
doprowadzają do zawarcia niekorzystnych kontraktów handlowych; w
zamian za łapówkę sprzedajni kontrolerzy "nie dostrzegają" tego, co
powinni ujawnić, sporządzając niezgodne z prawdą dokumenty z przebiegu
kontroli; "haracz" - w zamian za łapówkę prowadzący działalność
gospodarczą uzyskuje przychylność urzędnika. Zwrócić należy uwagę, że
wręczanie wyrobów w celach rzekomo reklamowych lub przekazywanie np.
samochodu do tzw. eksploatacji próbnej to także ukryte formy
korumpowania.
Łapownictwo administracyjne występuje w różnych dziedzinach
administracji państwowej, tzn. urzędnik państwowy wykorzystuje swoje
stanowisko w administracji do uzyskiwania korzyści osobistych.
Korupcja ścigania karnego to odstąpienie od wszczęcia, niszczenie
dowodów lub wpływanie w inny sposób na przebieg procesu karnego, w
zamian za osiągnięcie korzyści majątkowych. Praktyka ujawnia
nieuczciwych sędziów, prokuratorów i policjantów którzy właśnie w taki
sposób postąpili. Badania nad problemem inicjatywy przestępczej
wykazują, że najczęściej z żądaniem łapówki występuje osoba pełniąca
funkcję publiczną. Żądanie to jest wyraźne lub dorozumiane. Miejscami
wręczania łapówek są najczęściej pomieszczenia urzędów, mieszkania
przyjmującego lub wręczającego, a także restauracje i kawiarnie.
|
|